Je hebt het ongetwijfeld al gezien aan het Google-logo. Vandaag is de 65e verjaardag van wijlen Freddie Mercury. De frontman van Queen behoort nog steeds tot één van de populairste popartiesten aller tijden. Queen (in de originele bezetting) trad tussen 1974 en 1986 dertien keer op in Nederland. Het laatste concert op Nederlandse bodem was in de Leidsche Groenoordhallen.

Maar Queen heeft meer met Nederland dan je denkt. De muziek van Freddie en co wordt, zoals je weet, gebruikt voor de commercials van Zeehondencrèche Lenie ’t Hart in Pieterburen. Maar wat je misschien niet weet is dat Lenie geen cent voor de nummers heeft hoeven betalen.

Het eerste nummer ‘A Beautiful Day’ werd in 2000 na schriftelijk contact met de manager van Queen, Jim Beach, gratis ter beschikking gesteld. Voor het gebruik van het nummer ‘Love of My Life’ kreeg Lenie (nadat ze een bezoek had gebracht aan de musical ‘We Will Rock You’) in 2010 wederom toestemming van diezelfde manager.

Wie de eerste noten van het nummer ‘A Beautiful Day’ hoort, denkt anno 2011 nog steeds meteen aan Freddie, maar stiekem ook aan zeehonden. Helaas overleed Freddie Mercury al in 1991 en heeft hij dus niks van deze commercials meegekregen. Hij had het waarschijnlijk prachtig gevonden.

Dit voorjaar maakte Ronaldo, wereldvoetbalster van weleer, bekend dat hij stopt met voetballen. Het nieuws van zijn voetbalpensioen werd wereldwijd uitgezonden op tv, vaak vergezeld met mooie actiebeelden van de Braziliaanse dribbelaar.

Bij mij kwamen andere beelden van Ronaldo bovendrijven. Ik dacht meteen terug aan 1998. Want in dat jaar zette Nike met hun Airport ’98-commercial de toon voor de toekomst wat betreft voetbalcommercials.

De hoofdrol in de commercial was voor Ronaldo, maar hij werd daarbij ondersteund door de rest van het Braziliaanse voetbalteam uit die tijd, met sterren zoals Romario, Denilson, Juninho en Roberto Carlos. Ook cultheld Eric Cantona komt nog even voorbij.

Natuurlijk is Airport ’98 bedacht door Wieden+Kennedy. En hoewel de styling, het camerawerk en het gebrek aan explosies anders doen vermoeden, is de commercial toch écht geregisseerd door niemand minder dan John Woo, onder de vlag van Quentin Tarantino’s productiemaatschappij A Band Apart USA.

Nog steeds is Airport ’98 een van de beste en meest populaire voetbalcommercials ooit gemaakt. Met de liefde voor het spelletje en een vertraagd vliegtuig als eenvoudige uitgangspunten.

Chocomel laat momenteel oude tijden herleven met een remake van hun klassieker uit 1986. En zoals het hoort bij een commercial 2.0, is de commercial meer dan een filmpje op tv. Een online playbackwedstrijd, maak kans op deelname in een videoclip, voor De Grijze Muis zijn het parels voor de zwijnen.

Geef hem maar de eenvoud van een pakkende reclamespot. Eentje die je jaren later nog herkent. Een commercial waar jaren later het stof van afgeblazen wordt om dienst te doen als aanjager voor een interactief mechanisme. Zo’n onvervalste klassieker.

Een hert, een wild zwijn en een stier moesten het allemaal ontgelden in deze commercial van Albert Heijn uit 1936. Het was de tijd waarin niemand partij voor de dieren koos en een commercial nog werd ingesproken door een polygoonstem.

Het herhalen van de uitroep aha, als blijk van een aangename verrassing, was genoeg om de kijker bijna 3 minuten lang te boeien, wachtend op de clou van de commercial. En die kwam er. Vanaf 2:00 wordt nog even haarfijn uitgelegd dat de letters AH afkomstig zijn uit de naam Albert Heijn. Echt een aha-moment. Schitterend!

Iedereen kent ze, de knuffelige pandaberen die met hun lieve oogjes het geld uit onze zak proberen te kloppen via donaties aan het WWF. Dat diezelfde panda’s ook uit een ander bamboevaatje kunnen tappen, bewees deze serie van commercials vorig jaar voor Panda Cheese, gemaakt door Advantage uit Egypte.

De boodschap ‘Never say no to Panda Cheese’ werd daar op een briljante wijze vertaald naar hilarische spots die binnen no time virale hits waren op Youtube. En ik geef toe, deze Grijze Muis lag ook te rollen door zijn hol van het lachen. Mijn favoriet is de panda in de supermarkt.

Helaas werd ik bij het schrijven van dit bericht direct op de vingers getikt door De Paarse Krokodil, die zijn huiswerk goed gedaan had, en hier een interessant blogbericht vond. Dat maakt de commercials niet minder hilarisch, maar wél een stuk minder origineel.

PS: het schijnt dat de intimidatietechnieken van de panda ook zijn ingezet bij het recente aftreden van president Mubarak.

Goudgele rakkermaker Heineken heeft iets bijzonders met het buitenaardse. En dat uit zich in meerdere commercials die Heineken in het verleden op de Nederlandse buis bracht. Het begon al in 1955 met de commercial voor ‘het meest getapte bier’.

De tweede alienesque reclame volgde in 1990 en had een wereldberoemd nummer van Louis Armstrong – nee, Neil Armstrong was de eerste man op de maan – als sterk wapenfeit. Commercial nummer drie – rond 2005 op tv en wie weet het exacte jaartal weet mag het zeggen – is mijn favoriet. Niet alleen een grappige clou, maar vooral ook erg goed geproduceerd.

Hieronder staan ze alledrie nog een keer op een rijtje. Dus leg heel even je werk neer, pak (eventueel stiekem) een biertje en geniet van deze reclameklassiekers. Proost.

Een paar dagen geleden zat ik heerlijk voor de buis en opeens zag ik de nieuwe commercial van Venz. Het was fijn om te zien dat ze teruggrijpen op het zoete verleden van Venz.

Als klein muisje genoot ik echt van die oude Venz-commercials. En elke keer als het regende of hagelde, hoopte ik vurig op een paar chocoladehagelslagjes die zomaar uit de lucht op mijn muizenbordje zouden vallen. (Voor de volledigheid, hieronder: het 2010-filmpje.)

Waar vind je ze nog, commercials met zo’n pakkend, corny liedje om het verhaal te vertellen? Om de Senseo in 2002 te introduceren, bedacht FHV BBDO dit scherp geschreven liedje met bijbehorend romcom-scriptje en maakte er een commercial van.

Of het gehele succes van Senseo aan deze eerste commercial te danken is, valt te betwijfelen, maar de koffiemachine is inmiddels niet meer weg te denken uit menig Nederlands huishouden.

Het romcom-scriptje. Het corny muziekje. Het kan je smaak zijn of niet, maar ik ken copywriters die 8 jaar na dato de tekst nog steeds foutloos kunnen voordragen.

Het is begin jaren 90. Reclame was nog simpel. Internet was nog een hype die wel over zou waaien. Geen social media of virals die voor mond-tot-mondreclame konden zorgen. Een simpele advertising property moest al zorgen dat er over je merk of commercial gepraat werd.

In dat licht straalt deze klassieker van Maggi. Huiskamers vol probeerden de kat-krabt-de-krullen-achtige zin ‘Mag ik Maggi Magnetron Menu van u?’ uit te spreken. En waarschijnlijk brachten ze het er net zo slecht van af als de acteurs. Of net zo slecht als de lezers van dit bericht, die het nu ook massaal vloeiend uit proberen te spreken.

In reclames is het leven vaak perfect. De werkelijkheid wordt net iets mooier afgeschilderd dan dat ze daadwerkelijk is. Neem bijvoorbeeld een pizza. In reclames wordt een pizza vers bereid door een Italiaan en afgebakken in een houtoven. En de Italiaanse delicatesse wordt natuurlijk genuttigd in een idyllisch restaurant.

Iets realistischer is deze commercial van Iglo voor hun PZA Shoarma. Er is geen moeite gestoken in het verzinnen van een droomwereld met Italiaanse koks en romantische diners. Deze commercial komt recht uit het leven van de doelgroep. Een doelgroep die donders goed weet dat je een pizza eet, omdat je geen zin hebt om te koken.

Meestal speelt reclame in op de werkelijkheid. Maar dit jaar op het tennistoernooi van Wimbledon speelt de werkelijkheid in op de reclame. Bij het kijken naar de wedstrijd tussen Nicolas Mahut en John Isner, die wegens invallende duisternis werd stopgezet bij 59-59 in de vijfde set, dacht deze Grijze Muis terug aan die leuke Nike-commercial van vroeger.

De commercial, waarin tennislegendes Agassi, Sampras en McEnroe de hoofdrollen spelen, kent zijn oorsprong in the nineties. Toen langharige tennissers met roze rackets nog stoer waren.

Wie kent ze nog, de Negerzoenen? In 2006 zorgde het bedrijf dat ze maakt, Van der Breggen, voor veel ophef om na 86 jaar te willen stoppen met de naam Negerzoenen. Volgens eigen zeggen omdat de naam rascistisch zou zijn.

Ik denk er nog steeds het mijne van. En wel dat het een dikke marketingtruc is geweest om aandacht te krijgen voor de ouderwetse lekkernij, die op de hielen werd gezeten door de even zo lekkere Mellow Cakes van Milka.

Misschien heeft Van der Breggen spijt gekregen en wil het weer terug naar de ouderwetse, in mijn ogen, onbeladen naam. Ik zag namelijk in de plaatselijke super de specials van Van der Breggen, met de naar het verleden lonkende namen: ‘Negen Zoenen’.

Tijdens het EK in 2008 kwam deze fantastische Bavaria-commercial voor het eerst op de buis. Gisteravond kwam hij weer een keertje voorbij. Na al het oeverloze gepingel past de ontzettend harde poeier van Arie Haan natuurlijk perfect bij het ultieme Bavaria-gevoel.

Dat gevoel komt naar mijn mening nog het meest tot uiting door de slim geselecteerde beelden na het schot. Arie Bombarie loopt zonder gejuich terug naar zijn eigen helft en doet alsof de goal de normaalste zaak van de wereld is. In de versie met Frank de Boer wordt de truc nog eens fijntjes herhaald. Een mooie spot van Selmore uit Amsterdam en daarom een terechte klassieker.

Wie overigens op Youtube surft naar filmpjes van de laatste EK-wedstrijden van Nederland, vindt bij de reacties genoeg complimenten van over de hele wereld. Complimenten die we om half twee hard nodig zullen hebben. Hieronder een kleine selectie om alvast in de winning mood te komen.

“i’ve got all my savings on holland tomorrow against denmark… they better win…”

“Oranje will be unstopable with v persie, robben, sneijder and v der vaart! 2010 world cup champions, enough said! cheers from Romania! Holanda has always been my all time favorite! let’s show denmark how its done!“

“Holland is ready to take over South Africa”

In een tijd waarin het woord ‘viral’ alleen te horen was in ziekenhuizen en laboratoria, werd Nederland opeens opgeschrikt door een reclamefilmpje van Soesman Talen Instituut. Het filmpje leidde tot veel reacties. Keurig opgevoed Nederland reageerde geschokt door de – voor die tijd – ongehoord grove teksten die uit de radiospeakers kwamen.

Het filmpje moest dus van de buis. Bijdehand Nederland reageerde betweterig door te analyseren dat ‘mensen die de taal niet spraken ook de tekst van het liedje niet verstaan’, en dus de reclame niet begrijpen. Leergierig Nederland reageerde verbaasd. Want toen het zich wilde aanmelden voor de taalcursus bleek dat Soesman Talen Instituut helemaal niet bestond.

Inderdaad, Soesman was nep. De reclamefilm was een eigen initiatief van reclamebureau PMSvW/Y&R. (Zo’n afkortingsnaam was toen nog helemaal de bombdiggity.) En met dit filmpje creëerden de makers met behulp van de lyrics van The Outhere Brothers een van de bekendste Nederlandse virals van voor het millennium.

Ze wonnen er zelfs brons mee in Cannes (in 1998). En terecht, want de commercial is de ideale combinatie van een goed idee en een prachtige uitvoering. Deze Grijze Muis zegt zowel in het Nederlands als in het Engels: respect!

UPDATE: het moest natuurlijk een keer gebeuren, en als oude, versleten Grijze Muis ben ik jammer genoeg degene die, onbedoeld, zorgt voor de eerste repost op Het Roze Olifantje.

De geniale Malcolm McLaren is vannacht overleden. Met creatieve, intelligente en soms doortrapte wisselwerkingen werden hij en zijn protégés beroemd en berucht. Iedereen kent zijn projecten met The New York Dolls, Vivienne Westwood, The Sex Pistols en Adam Ant.

Maar reclameliefhebbers, weten jullie dat McLaren ook medeverantwoordelijk was voor het enorme succes van de legendarische tv-commercials van British Airways in de jaren tachtig en negentig? Samen met de Griekse componist Yanni herschiep hij de soundtrack bij de commercials.

Mr. Bean bestaat 20 jaar. Het onhandige, ietwat autistische typetje is natuurlijk bekend van zijn korte sketches op tv. Iets minder bekend zijn zijn optredens in diverse commercials.

Voor reclamemakers blijft humor een moeilijk fenomeen. Hoe weet je van tevoren of je grap gaat aanslaan en of je de juiste doelgroep aanspreekt?

Met de inzet van Bean in je spot weet je in ieder geval zeker dat je een groot publiek gaat bereiken. Rowan Atkinson kent nu eenmaal als geen ander de techniek om zijn humor toegankelijk te maken voor iedereen. Zijn sketches zijn niet voor niets één van de meest vertoonde films in vliegtuigen over de gehele wereld.

Hieronder een paar commercials uit zijn carrière.

REMA 1000 – Difference

REMA 1000 – No Wallet

Fuji Superia – Teddy

Movie

Inspiratie vind je overal. Bizarre voorvallen kunnen je zomaar helpen bij het bedenken van een commercial. En een enkele keer kopieert het echte leven een commercial. Vervelend voor de mensen van de Dubai Mall, waar het echte leven ervoor koos om deze week de klassieke commercial van De Gouden Gids in real life na te spelen.

Voor Centraal Beheer Achmea ontwikkelde DDB Amsterdam deze fantastische campagne. Op diverse plekken in Nederland werden real-live ongelukken geplaatst. De campagne nodigde mensen uit om te participeren in de uitingen van Centraal Beheer.

Op slimme wijze werd er een nieuwe dimensie aan merkbeleving gegeven. Het Roze Olifantje vindt het nu al een klassieker. Het blijft knap dat je met een campagne die zo lang loopt nog steeds verrassend uit de hoek kunt komen.

Auto’s bestaan al lang niet meer uit enkel vier wielen, aangedreven door een motor. Auto’s worden steeds geavanceerder, veiliger en complexer. Als je tegenwoordig automonteur wil worden, is het niet belangrijk dat je goed bent met je handen, maar met computers.

Feit blijft dat een auto uit een hele hoop onderdelen bestaat. En de kwaliteit van je auto wordt voor een groot deel bepaald door de samenwerking van die onderdelen. Met dat als uitgangspunt maakte Honda deze commercial in de briljante ‘Power of Dreams’-serie.

Met grootmeester Rube Goldberg als inspirator laat Honda op subtiele wijze zien hoe goed de onderdelen van de auto’s op elkaar zijn afgestemd. Geen trucage; alles wat je ziet is echt. Bekijk hier de making-of van de commercial, die 4,5 maand duurde om te maken.

Een comfortabele roltrap. Daglicht dat door het patiodak komt vallen. Kunstplanten die rust staan uit te stralen. Het tafereel op de foto heeft alles weg van een aangenaam winkelcentrum. Toch is er geen levende ziel te bekennen.

Fotograaf Brian Ulrich heeft zo veel foto’s van leegstaande, uitgestorven, Amerikaanse winkelcentra dat hij er een tentoonstelling aan kan wijden. Vanaf overmorgen doet hij dat in New York, bij Hous Projects. Dark Stores heet de fotoserie.

De foto’s spreken tot de verbeelding. In het achterhoofd hoor je Don LaFontaine, de meester van de voice-over, al bezig met de onheilspellende inleiding van een film: “We live in a world in which a desolate shopping mall is an archaeological ground zero for understanding the twentieth century.” Enzovoort.

Dat je ook dankbaar gebruik kunt maken van leegstaande winkels en winkelcentra om je reclameboodschap over te brengen, bewezen de mensen achter eBay lang geleden trouwens al.